Letters to anorexia. Narrative tools for working with anorectic patientsin a Dialogical Self context

Abstract

Cel pracy: Pogłębienie rozumienia doświadczenia pacjentów z diagnozą anorexia nervosa w kontekście podejścia narracyjno-konstrukcjonistycznego wzbogaconego o psychologię Dialogowego Ja. Systematyczna eksploracja fenomenu wewnętrznych dialogów rozgrywających się w umysłach pacjentów pomiędzy walczącymi o wzajemną dominację zdrowymi i zaburzonymi aspektami Ja. Określenie możliwości diagnostycznych i aplikacyjnych bodźca narracyjnego w postaci „Listu do anoreksji”. Metoda: Przyjęto, iż stanowiący objaw zdrowienia proces zdobywania/ odzyskiwania relatywnego dystansu wobec wewnętrznego głosu anoreksji może być zarówno diagnozowany, jak i wspomagany z wykorzystaniem tzw. technik eksternalizacyjnych. Opracowano autorskie narzędzie kategoryzacyjne łączące wymiar pozycjonowania własnego Ja w tzw. „pozycji nad” lub „pod” w odniesieniu do „głosu anoreksji” ze stopniem rozwinięcia przez osoby badane pełnego schematu autonarracyjnego. Wyniki: Analizy statystyczne pozwoliły na wyodrębnienie dwu grup pacjentek: (1) „z dominującą pozycją pod” oraz (2) z tendencją do dominowania w wewnętrznych dialogach z własną chorobą. Z wykorzystaniem metodologii ilościowo-jakościowej (uwzględniającej analizy semantyczne) określone zostały również wieloaspektowe powiązania wewnątrz tych obu homogenicznych skupień, między innymi w zakresie rodzaju dominujących w nich dialogów wewnętrznych. Wnioski: Postulowane w kontekście teorii dialogowego Ja wspieranie wewnętrznej aktywności dialogowej pacjentek z anorexia nervosa wydaje się współwystępować z kolejnymi etapami procesu leczenia, co znajduje m. in. odzwierciedlenie w listach terapeutycznych pisanych do własnej choroby. Można też potencjalnie założyć relację odwrotną, a mianowicie fakt pozytywnych efektów terapeutycznych intencjonalnego stymulowania wewnętrznej dialogowości oraz narracyjnej strukturyzacji doświadczenia również z wykorzystaniem bodźca narracyjnego w formie listu. Autorzy tekstu wskazują na kierunki dalszych pogłębionych badań w tym zakresie, określając jednocześnie aspekty aplikacyjne pozyskanych wyników, zarówno w aspekcie diagnostycznym, jak i psychoterapeutycznym oraz prewencyjnym.