The rules of art : genesis and structure of the literary field

Abstract

Reguły sztuki Pierre’a Bourdieu to oryginalne studium procesów powstania i umacniania się nowoczesnej literatury, proklamującej własną autonomię w kulturze XIX i XX wieku, i zarazem pokaz własnej, nowatorskiej metody socjologii sztuki. Autor analizuje nie izolowane, wyrwane z kontekstu społecznego, kulturowego, historycznego fakty literackie czy estetyczne, lecz to, co nazywa polem literackim - cały, skomplikowany i bogaty system instytucji literackich, napięć i zależności wiążących dzieło literackie bądź artystyczne ze światem społecznym. Interesuje go również wygnany na długo z humanistyki konkretny podmiot; powraca on tu wraz ze swymi indywidualnymi dyspozycjami, skłonnościami, namiętnościami, które wnosi do różnych pól produkcji kulturowej. Bourdieu dowodzi, że nowo-czesne pole literackie, czyli literatura nowoczesna - a także próbująca badać ją i rozumieć nowoczesna teoria literatury, która świadomie dążyła do maksymalnego "oczyszczenia" dzieła z kontekstów i uwarunkowań zewnętrznych - są w istocie "nieczystymi" wytworami określonego stadium struktury społecznej. W świecie sztuki rządzą prawa specyficzne, nie będące prostym odbiciem ideologii, pozycji klasowej etc., lecz mające charakter homologiczny względem relacji panujących w świecie polityki i władzy. Pierre Bourdieu - ur. 1930, jeden z najwybitniejszych i najbardziej wpływowych socjologów współczesnych, twórca "antropologii refleksyjnej" - oryginalnej teorii socjologicznej. Profesor socjologii w Collège de France, dyrektor Centre de Sociologie Européenne, redaktor pisma "Actes de le rechechre en sciences sociales" oraz Consulting Editor "American Journal of Sociology". Autor i współautor ponad 30 książek, m. in. La Distinction (1979), Homo academicus (1984), La noblesse d'État (1989), La misère du monde (1993). Rozległe zainteresowania naukowe Bourdieu obejmują m. in. socjologię kultury, sztuki, wychowanie, metodologię nauk społecznych.